مهاجری، مدرس دانشگاه و وکیل دادگستری، در ادامه‌ی توضیحات خود درباره دیه بانوان به موضوع پرداخت دیه در تصادفات، نحوه تعیین مبلغ دیه، وراث دیه و فرآیند مطالبه آن پرداخت. وی با اشاره به نقش بیمه در حوادث رانندگی اظهار داشت:در پرونده‌های مربوط به تصادفات، بخشی از دیه توسط شرکت بیمه و در صورت لزوم بخشی دیگر توسط صندوق تأمین خسارت‌های بدنی پرداخت می‌شود. مبلغ ریالی دیه کامل نیز هر سال توسط رئیس قوه قضاییه اعلام می‌گردد و مبنای محاسبه دیه همان مبلغ مصوب سال وقوع یا اجرای حکم خواهد بود. دیه زن به چه کسانی تعلق می‌گیرد؟ این وکیل دادگستری در پاسخ به این پرسش توضیح داد: در موارد جراحات، چنانچه زن در قید حیات باشد و تنها دچار آسیب جسمی شده باشد، دیه حق شخصی خود او محسوب می‌شود. اما در صورت فوت زن، دیه به طور کلی به ورثه مقتول و مطابق با سهم‌الارث قانونی آنان پرداخت می‌شود. به گفته مهاجری، قانون در این زمینه استثنائاتی نیز پیش‌بینی کرده است؛ از جمله اینکه بستگان مادری نیز از دیه ارث می‌برند. وی همچنین به وضعیت همسر اشاره کرد و افزود:در بحث قصاص، اولیای دم همان ورثه مقتول هستند و زوج یا زوجه حق قصاص ندارند. اما اگر قصاص به دیه تبدیل شود — خواه به‌دلیل رضایت اولیای دم یا غیرعمدی بودن قتل — همسر از دیه ارث می‌برد.وی در ادامه ساختار طبقات ارث را چنین تشریح کرد:• طبقه اول: پدر، مادر و فرزندان• طبقه دوم: پدربزرگ، مادربزرگ، خواهر و برادر و فرزندان آنان• طبقه سوم: عمو، عمه، دایی و خاله پرداخت دیه نیز مطابق همین ترتیب قانونی صورت می‌گیرد. مسیر مطالبه دیه در عمل مهاجری با اشاره به روند عملی مطالبه دیه بیان کرد: مسیر رایج به این صورت است که در پرونده کیفری، شاکی خصوصی یا اولیای دم، مطالبه دیه را مطرح می‌کنند. ثبت شکایت یا اعلام جرم از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام می‌شود و پرونده برای تعیین نوع و میزان آسیب به پزشکی قانونی ارجاع می‌گردد.پس از تعیین میزان صدمه، دادگاه اقدام به صدور رأی در خصوص دیه نفس یا دیه اعضا می‌کند و در صورت لزوم، دستور پرداخت مابه‌التفاوت دیه از صندوق تأمین خسارت‌های بدنی نیز صادر می‌شود. اجرای حکم در نهایت از طریق اجرای احکام کیفری دادگاه‌ها انجام شده و وجه دیه به ذی‌نفع پرداخت می‌گردد. مهلت پرداخت دیه وی تأکید کرد که مهلت پرداخت دیه هیچ تفاوتی میان زن و مرد ندارد و مطابق قانون به شرح زیر است:• جرایم عمدی: یک سال• جرایم شبه‌عمدی: دو سال• جرایم خطای محض: سه سالدر پرونده‌های مربوط به تصادفات رانندگی و بیمه شخص ثالث، شرکت بیمه مکلف است پس از تکمیل مدارک، حداکثر ظرف ۱۵ روز خسارت را پرداخت کند. این پرداخت نیز بدون لحاظ جنسیت و دین انجام می‌شود. مهاجری در پایان خاطرنشان کرد: در مجموع، با توجه به تحولات قانونی و آرای وحدت رویه صادره، شرایط دیه بانوان در نظام حقوقی جمهوری اسلامی ایران به‌گونه‌ای پیش رفته است که در عمل، دیه زنان و مردان برابر پرداخت می‌شود و تفاوت صرفاً در منبع پرداخت باقی مانده است. این سیر تحول، نشان‌دهنده تلاش قانون‌گذار برای ایجاد عدالت جبرانی در چارچوب فقه اسلامی است. وی ابراز امیدواری کرد که این توضیحات برای مخاطبان مفید و قابل استفاده باشد.