محمد بن سلمان ولیعهد سعودی ریاست اجلاس مشورتی سران شورای همکاری خلیج فارس در شهر ساحلی جده را برعهده داشت و در آن شیخ تمیم بن حمد آل ثانی امیر قطر، حمد بن عیسی آل خلیفه پادشاه بحرین، شیخ مشعل الاحمد الجابر الصباح امیر کویت و عبدالله بن زاید آل نهیان وزیر امور خارجه امارات حضور داشتند.

عمان غایب بزرگ نشست جده

درحالی که امارات صرفا در سطح وزیر خارجه در این اجلاس شرکت کرد، برخی رسانه‌های عرب زبان از جمله «المصدر آنلاین» گزارش دادند که سلطنت عمان از غایبان بزرگ اجلاس بود. در طول برگزاری اجلاس، تعدادی از موضوعات و مسائل مربوط به تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی و هماهنگی تلاش‌ها به منظور نحوه تعامل با آنها - با توجه به تشدید تنش‌های منطقه‌ای- مورد بحث قرار گرفت.

در این اجلاس همچنین تلاش‌های دیپلماتیک جاری به ویژه میانجیگری پاکستان بین ایالات متحده و ایران در راستای تلاش برای مهار بحران و باز کردن کانال‌های مذاکره که به آرام کردن اوضاع و جلوگیری از تشدید تنش کمک می‌کند، مورد بحث قرار گرفت. در این اجلاس بر اهمیت اتحاد موضع کشورهای عرب حوزه خلیج فارس و تقویت هماهنگی مشترک بین این کشورها به منظور حمایت از سیستم امنیت جمعی و محافظت از دستاوردهای اقتصادی تأکید شد. شیخ تمیم بن حمد آل ثانی امیر قطر در ارزیابی خود تأکید کرد که اجلاس شورای همکاری خلیج فارس در جده، موضع یکپارچه کشورهای عرب حوزه خلیج فارس را در قبال اوضاع کنونی و افزایش هماهنگی و مشورت لازم در این زمینه را به تصویر کشید تا نقش فعال این کشورها در حمایت از مسیرهای دیپلماتیک، حفظ امنیت منطقه و ثبات ملت‌های آن و دستیابی به آرمان‌های آنها برای توسعه و رفاه، تقویت شود. عبدالعزیز بن صقر رئیس مرکز تحقیقات خلیج فارس درخصوص اهمیت اجلاس مشورتی جده گفت: این اجلاس در زمان مهمی برگزار ‌شد، به ویژه که ما شاهد بحران فعلی در منطقه هستیم که مشورت بین رهبران کشورهای شورای همکاری خلیج فارس را ضروری می‌سازد. بن صقر در مصاحبه با روزنامه الشرق الاوسط افزود که سران کشورهای عرب حوزه خلیج فارس معمولاً اجلاس‌های مشورتی دوره‌ای برگزار می‌کنند تا در مورد تحولات و مسائل مورد علاقه مشترک منطقه‌ای و بین‌المللی بحث کنند.

تکاپوی سران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس برای تقویت همگرایی

به نوشته الشرق الاوسط، برگزاری این اجلاس به میزبانی عربستان نشان‌دهنده تمایل سران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس برای تقویت همگرایی و اقدامات و فعالیت مشترک آنها، هماهنگی تلاش‌ها برای مهار پیامدهای بحران امنیتی و اقتصادی فعلی و افزایش تلاش‌ها برای تضمین این امر است که هرگونه راه‌حل برای بحران فعلی، منافع کشورهای شورای همکاری خلیج فارس را در نظر بگیرد و در نتیجه، امنیت و ثبات آنها را افزایش دهد. این روزنامه افزود که حساسیت شدید منطقه‌ای مستلزم تقویت اقدامات مشترک کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و تدوین یک استراتژی یکپارچه است که از سازوکارهای مقابله با بحران‌ها، با بهره‌گیری از درس‌ها و چالش‌های مرحله کنونی، پشتیبانی کند. در همین راستا، تحکیم مبانی ادغام اقتصادی کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و توسعه سیستم‌های دفاعی و امنیتی برای رسیدن به سطح تثبیت‌شده‌تر و پایدارتری از تکامل بین آنها و در نتیجه افزایش توانایی این کشورها در حفاظت از منافع حیاتی خود از جمله اهداف برگزاری این اجلاس عنوان شد. کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در این اجلاس از آتش‌بس بین ایالات متحده و ایران استقبال کردند و تلاش‌های میانجیگرانه پاکستان را ستودند و حمایت خود را از پاکستان در تلاش برای دستیابی به توافقی دائم و پایدار - که امنیت و ثبات را محقق و به مسائل بی ثبات کننده موجود از دهه ها پیش تاکنون رسیدگی می کند- اعلام کردند. سران شورای همکاری خلیج فارس در پایان نوزدهمین اجلاس مشورتی خود در جده همچنین خواستار تسریع در ایجاد پروژه‌های استراتژیک از جمله احداث راه آهن سراسری خلیج فارس و خطوط لوله نفت و گاز فرامرزی و سیستم هشدار اولیه نظامی و آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز شدند. درخواست صریح برای شروع فوری اقدامات لازم برای اجرای پروژه احداث خط لوله انتقال مواد هیدروکربنی، ایجاد سامانه ذخیره استراتژیک کالا و سوخت برای پایداری زنجیره تأمین در صورت گسترش درگیری‌ها و تسریع روند کار بر روی شبکه مشترک اتصال آب بین کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس و تکمیل سیستم هشدار اولیه از جمله تصمیمات اجلاس روز سه‌شنبه این شورا در جده بود. به نوشته رسانه‌های عرب زبان، این تصمیمات در چارچوب تقویت ادغام اقتصادی و امنیتی بین کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و تلاش آنها برای تنوع‌بخشی و ایمن‌سازی منابع حمل و نقل انرژی به دور از مسیرهای دریایی در معرض تنش و همچنین ایجاد قابلیت‌های بازدارندگی مشترک برای مقابله با تهدیدات نظامی بالقوه صورت گرفت.