۱۶۴ محله همدان در طرح مدیریت محله‌محور سازماندهی می‌شوند

به گزارش گروه اجتماعی عصر قانون: از همدان، مجید درویشی امروز در اجلاسیه روز جهانی مسجد با اشاره به ابلاغ طرح مدیریت محله‌محوری بر اساس مصوبات همایش سراسری استانداران در سال ۱۴۰۴ اظهار کرد: این طرح با هدف تقویت نقش مردم در مدیریت مسائل محلات و در حوزه‌های مختلف فرهنگی، اجتماعی، آموزشی، ورزشی، بهداشتی، درمانی و معیشتی به شهرستان همدان ابلاغ شده و قرار است با استفاده از ظرفیت‌های موجود در هر محله عملیاتی شود.

وی با بیان اینکه تجربه برنامه‌ریزی‌های متمرکز و از بالا به پایین در بسیاری از حوزه‌های اجتماعی نشان داده که این شیوه به تنهایی نمی‌تواند پاسخگوی نیازهای واقعی جامعه باشد، افزود: زمانی که مردم یک محله شناخت دقیقی از نیازها، ظرفیت‌ها و توانمندی‌های یکدیگر نداشته باشند، احساس تعلق اجتماعی نیز کاهش پیدا می‌کند؛ بنابراین مدیریت محله‌محور می‌تواند زمینه شناخت بهتر مردم از یکدیگر و استفاده از ظرفیت‌های درون‌محله‌ای را فراهم کند.

فرماندار همدان با اشاره به تجربه کشور در مواجهه با بحران‌های مختلف عنوان کرد: فتنه‌ها، سیل، بیماری‌های همه‌گیر و جنگ نشان داده‌اند محله‌هایی که از انسجام اجتماعی بیشتری برخوردارند و ساختار مشخصی برای هماهنگی و همکاری دارند، در زمان بحران توان بیشتری برای مدیریت شرایط و پشتیبانی از مردم خواهند داشت.

درویشی با یادآوری نقش مساجد در دوران هشت سال دفاع مقدس، مسجد جامع خرمشهر را یکی از نمونه‌های ماندگار نقش‌آفرینی مسجد در شرایط بحرانی دانست و گفت: مسجد جامع خرمشهر در جریان تجاوز دشمن و پس از اشغال این شهر، مدت ۴۵ روز به عنوان یکی از کانون‌های مقاومت مردم ایستادگی کرد و همین تجربه نشان می‌دهد مسجد می‌تواند در شرایط مختلف، هسته مرکزی مدیریت و انسجام محله باشد.

وی با تاکید بر اینکه در طرح مدیریت محله‌محور، مسجد به عنوان محور اصلی هر محله در نظر گرفته شده است، افزود: در شهرستان همدان ۶۴ محله شهری به همراه محلات حومه و ۹۷ محله روستایی شناسایی شده که در مجموع ۱۶۴ محله را شامل می‌شود و این محلات در قالب ۱۳ مرکز محله سازماندهی خواهند شد.

شورای پیشرفت محله تشکیل می‌شود

فرماندار همدان ادامه داد: در ساختار پیش‌بینی‌شده، مسجد محور محله خواهد بود و امام جماعت به عنوان رهبر محلی در رأس فعالیت‌ها قرار می‌گیرد و پایگاه مقاومت بسیج نیز به عنوان دبیر و بازوی اجرایی، هماهنگی اقدامات را دنبال خواهد کرد تا ظرفیت‌های مختلف محله در یک مسیر مشخص قرار گیرند.

درویشی مرحله بعدی اجرای این طرح را تشکیل شورای پیشرفت محله عنوان کرد و گفت: امام جماعت ریاست این شورا را برعهده خواهد داشت و فرمانده پایگاه مقاومت نیز به عنوان دبیر شورا فعالیت می‌کند؛ این شورا وظیفه دارد برنامه راهبردی محله را تدوین و برنامه‌های اجرایی را تصویب و بر عملکرد کمیته‌های تخصصی نظارت کند.

وی با اشاره به پیش‌بینی ۶ کمیته تخصصی در ساختار مدیریت محله‌محور خاطرنشان کرد: کمیته‌های عمران و خدمات محلی، بهداشت و سلامت، ورزش، امنیت و آسیب‌های اجتماعی، خدمات حمایتی و معیشتی و امور فرهنگی و دینی، بخش‌های تخصصی این ساختار را تشکیل می‌دهند و هر یک باید متناسب با مسائل و نیازهای همان محله فعالیت کنند.

فرماندار همدان با بیان اینکه اجرای موفق این طرح نیازمند هماهنگی میان مجموعه‌های حاکمیتی و مردمی است، گفت: با ایجاد هماهنگی میان دستگاه‌ها و برگزاری مانورهای متعدد، تلاش می‌کنیم شهرستان همدان به یکی از مناطق پیشرو در اجرای طرح مدیریت محله‌محور تبدیل شود. این طرح با اتکا به منویات رهبر معظم انقلاب و با حضور واقعی مردم در مدیریت مسائل محلات، بتواند گامی مؤثر در مسیر تقویت سرمایه اجتماعی و تحقق اهداف تمدن نوین اسلامی باشد.

مساجد از مناسبت‌محوری به مسئله‌محوری تغییر مسیر دهند

فرمانده سپاه انصارالحسین(ع) استان همدان در این اجلاسیه، با انتقاد از مناسبت‌محوری در برخی مساجد، گفت: مسجد زمانی می‌تواند نقش واقعی خود را در جامعه ایفا کند که به جای تمرکز صرف بر برگزاری مناسبت‌ها، مسائل واقعی مردم و نیازهای محله را شناسایی کرده و برای حل آنها به یک قرارگاه محله‌محور تبدیل شود.

سردار حسین زارع‌کمالی اظهار کرد: یکی از مهم‌ترین ضرورت‌های امروز، بازتعریف کارکرد مسجد در سطح محله است و باید ظرفیت‌های موجود در مسجد، بسیج، نهادهای انقلابی و مجموعه‌های مردمی در کنار یکدیگر قرار گیرند تا بتوانند پاسخگوی مسائل واقعی مردم باشند.

وی با اشاره به پنج نظام مسئله در فعالیت‌های مسجدی افزود: نخستین مسئله، مناسبت‌زدگی و غفلت از مسئله‌شناسی است؛ مسجد نباید فعالیت خود را صرفاً به برگزاری برنامه‌های مناسبتی محدود کند، بلکه باید بداند در محله چه مشکلاتی وجود دارد و مردم با چه مسائل و نیازهایی مواجه هستند و سپس برنامه‌های خود را متناسب با همان مسائل تنظیم کند.

مسجد باید مردم‌محور باشد، نه مخاطب‌محور

فرمانده سپاه انصارالحسین(ع) همدان دومین آسیب را مخاطب‌محوری به جای مردم‌محوری دانست و گفت: گاهی فعالیت مسجد به گروه محدودی از افرادی که ارتباط قبلی با مسجد دارند محدود می‌شود، در حالی که مسجد متعلق به همه مردم محله است و باید بتواند ارتباط خود را با آحاد جامعه، به‌ویژه جوانان و گروه‌هایی که کمتر در برنامه‌های مسجد حضور دارند، گسترش دهد.

زارع‌کمالی سومین مسئله را عملکرد جزیره‌ای ظرفیت‌های موجود عنوان کرد و افزود: مسجد، پایگاه مقاومت بسیج، نهادهای انقلابی و سایر مجموعه‌های فعال نباید هر کدام به صورت جداگانه و بدون ارتباط با یکدیگر فعالیت کنند، بلکه لازم است با ایجاد هم‌افزایی، یک حلقه ارتباطی مؤثر میان مسجد و محله شکل بگیرد تا ظرفیت‌های موجود در مسیر حل مسائل مردم به کار گرفته شود.

وی با اشاره به نقش تاریخی مساجد در پیروزی انقلاب اسلامی و دوران دفاع مقدس تصریح کرد: یکی از عوامل مهم شکست دشمن در جنگ تحمیلی و همچنین مقابله با فتنه‌ها و اغتشاشات، حضور مردم در مساجد و محلات بوده است؛ بنابراین در شرایط جنگ ترکیبی نیز مسجد باید متناسب با شرایط جدید، شیوه ارتباط خود با مردم و ظرفیت‌های محله را بازنگری کند.

فرمانده سپاه همدان با تاکید بر ضرورت شناسایی ظرفیت‌های محلی گفت: مساجد باید ظرفیت‌های نخبگانی، جوانان، کارآفرینان، فعالان اجتماعی و افراد توانمند هر محله را شناسایی کنند و از این ظرفیت‌ها برای شکل‌دهی به یک قرارگاه حل مسائل محلی بهره بگیرند؛ زیرا بسیاری از مشکلات را می‌توان با استفاده از توان مردم همان محله و بدون انتظار برای ورود همه دستگاه‌ها حل کرد.

زارع‌کمالی با انتقاد از نگاه کمی به فعالیت‌های مسجدی اظهار کرد: تعداد برنامه‌های برگزارشده نمی‌تواند معیار اصلی ارزیابی یک مسجد باشد، بلکه باید دید مسجد چه میزان توانسته در زندگی واقعی مردم اثر بگذارد و چه مشکلی از مشکلات محله را برطرف کرده است.

وی افزود: باید از مساجدی الگو گرفت که منبر آنها محل تبیین مسائل اساسی جامعه و مقابله با جریان‌های استکباری، محرابشان کانون مبارزه با آسیب‌های معنوی و صحن مسجد نیز محلی برای رسیدگی به مشکلات مردم و گره‌گشایی از مسائل محله باشد؛ چراکه مسجد زمانی زنده و اثرگذار است که حضور آن در متن زندگی مردم احساس شود.

نظام مسائل هر محله باید به صورت دقیق احصا شود

فرمانده سپاه انصارالحسین(ع) استان همدان در پایان بر ضرورت تشکیل پرونده ظرفیت‌های هر محله و هماهنگی میان ائمه جماعات، پایگاه‌های مقاومت و شوراهای محلات تاکید کرد و گفت: اگر بتوانیم نظام مسائل هر محله را به صورت دقیق شناسایی کنیم و از سلیقه‌های جزیره‌ای فاصله بگیریم، ظرفیت مسجد برای حل مشکلات مردم چند برابر خواهد شد.

زارع‌کمالی خاطرنشان کرد: امروز بیش از هر زمان دیگری به حلقه‌های اتصال میان مسجد و محله نیاز داریم و باید با وحدت رویه، شناخت دقیق مسائل و استفاده از ظرفیت‌های مردمی، زمینه ساخت محله‌هایی در شأن انقلاب اسلامی را فراهم کنیم؛ چراکه انسجام مسجد و محله می‌تواند یکی از مهم‌ترین ابزارهای مقابله با توطئه‌های دشمن و پیشبرد اهداف گام دوم انقلاب باشد.