این اقدام در شرایطی انجام میشود که صادرات نفت ایران از حدود دو میلیون بشکه در روز به حدود ۲۴۰ هزار بشکه سقوط کرده و محاصره دریایی از ۱۴ ژوئیه، پس از شکست آتشبس، برقرار شده است. بر اساس دادههای کشتیرانی، حدود ۸۰ میلیون بشکه نفت ایران به صورت شناور روی دریا و عمدتاً نزدیک مالزی انبار شده و واردات نفت چین از ایران از حدود ۸۲۳ هزار بشکه به حدود ۵۳۴ هزار بشکه در روز کاهش یافته است. بهای نفت برنت نیز همچنان بالای ۹۵ دلار معامله میشود.
در همین حال، منابع غیررسمی در فضای رسانهای از پیام تهران به کشورهای منطقه خبر میدهند: ایران آماده بارگیری و ارسال نفتکشها به سمت چین و دیگر مقاصد است و در صورت حمله آمریکا به این شناورها، بخش عمدهای از ذخایر نفتی کشورهایی چون امارات، کویت، قطر و عربستان را هدف قرار خواهد داد. این ادعاها تا این لحظه تأیید رسمی نشده و باید با احتیاط منتشر شود.
چرا تهران صبر نمیکند؟*سناریوهای پیش رو
در سناریوی نخست، که به گفته تحلیلگران محتملترین است، ایران یک یا دو شناور را با پروتکل دقیق عبور میدهد و واشینگتن برای پرهیز از درگیری مستقیم مانع نمیشود؛ نتیجه، پیروزی تبلیغاتی برای تهران بدون جنگ است. در سناریوی دوم، آمریکا کشتی را متوقف و بازمیگرداند — اقدامی که سنتکام پیشتر درباره ۹ کشتی انجام داده بود — و پرونده به میز مذاکره بازمیگردد. سناریوی سوم، زدن شناور و پاسخ متقابل ایران به یک نفتکش مرتبط با آمریکا یا متحدانش است؛ نبردی محدود که نفت را به بالای ۱۱۰ تا ۱۲۰ دلار میرساند. سناریوی چهارم اما سیاهترین حالت است: حمله به تأسیسات نفتی امارات، عربستان یا کویت، خروج نفت خلیج فارس از بازار و جهش قیمت به بالای ۱۵۰ دلار.
آنچه در روزهای آینده رقم میخورد، نه بر سر یک نفتکش، بلکه بر سر اعتبار محاصره است. منطق بازی میگوید حرکت باید انجام شود، اما شرط موفقیت آن پلهپله بودن است؛ اگر تهران یکباره با تهدید همهجانبه جلو برود، احتمال فعال شدن سناریوی جنگ منطقهای از ۱۰ درصد به بالای ۴۰ درصد میرسد. بازار نفت این روزها بیش از هر چیز روی خبر قیمت میگیرد، نه روی نفت.
یک نفتکش، احتمالاً از طریق انتقال کشتیبهکشی در خلیج فارس، در حال بارگیری نفت خام ایران است؛ شناوری که مشمول تحریمهای خزانهداری آمریکا نیست. اگر این کشتی بتواند از کمربند محاصره بیرون برود، نخستین صادرات دریایی موفق نفت ایران از اواسط ژوئیه تاکنون رقم خواهد خورد و یکی از طولانیترین محاصرههای دریایی سالهای اخیر را میشکند.




نظرات